
مشخصات این فایل
عنوان: حق برابر و نمودهای تبعیض در نظام حقوقی ایران
فرمت فایل: word( قابل ویرایش)
تعداد صفحات: 31
این مقاله درمورد حق برابر و نمودهای تبعیض در نظام حقوقی ایران می باشد.
خلاصه آنچه در مقاله حق برابر و نمودهای تبعیض در نظام حقوقی ایران می خوانید :
تلقی دین اسلام از نژادهای دیگر
اسلام به ملت ها، یعنی پیروان ادیان، به مثابه جوامعی می نگرد که هویت اساسی مردم را تامین می کند، مثل پیروان دین اسلام، مسیح، یهود، زرتشتی، صابئی، هندو، بودایی و سیک. این مفهوم با قبیله گرایی و ملت گرایی مخالف است. زیرا نژاد محوری مبتنی بر دلبستگی های نژادی، جغرافیایی، زبانی یا فرهنگی را شایسته انسان مخلوق خدا نمی داند. در منظر اسلام، بهتر است اشخاص بر پایه افکار، اندیشه ها، اعمال داوطلبانه و دستاوردهایشان، و نه اوضاع و احوال زمان تولد و مشخصه های زیست شناختی و اجتماعی، که هیچگاه به انتخاب شخص نیست، مورد قضاوت قرار گیرند. دین به گونه ای آرمانی متضمن تعهد شخصی است. عام گرایی تلویحی در توحید مستلزم تشکل جدیدی است که اراده الهی را تحقق بخشد. اسلام امیدوار است که جوامع مبتنی بر پایه های نژادی و ملی، رشد یافته، با رهاسازی خود از این قید و بندها، بر مبنای آرمان یا دین، شکل جدیدی به خود گیرند. به عقیده اسلام، دین نگرشی عقب مانده، ایستا، تعصب آمیز یا انحصارگرا نیست؛ بلکه بهترین جنبه حیات انسان در زمین است. به نظر مسلمانان، با پیدایش دولت های ملی، جهان به دولت های مسلمان و غیرمسلمان تقسیم شد. از آنجا که این تحولی متاخر است، مسلمانان هنوز نظرات خود را درباره روابط بین الملل تدوین نکرده اند.
جایگاه زنان و مردان در دین اسلام
درست همان طور که اسلام قبول ندارد که دو مرد یا دو زن مساوی باشند، زنان را نیز با مردان مقایسه نمی کند، بلکه معتقد است که هر یک در حد خود منحصر به فرد است. اما مردان و زنان، از نظر حقوق دینی، اخلاقی و مدنی، و تکالیف و مسئولیت ها برابرند. در قرآن می فرماید: «من عمل صالحا من ذکر أو أنثى و هو مؤمن فلنحیینه حیوة طیبة و لنجزینهم أجرهم بأحسن ما کانوا یعملون؛ هر که از مرد و زن، با ایمان به خدا، کار نیکی انجام دهد، ما او را برای زندگی با سعادتی زنده می گردانیم و اجرای بهتر از عمل نیکی که کرده به او اعطا می کنیم.» (نحل/ 97) مسلمانان، در اقبال وظایف اصلی در درون امت، مرد و زن را انسانهایی تلقی می کنند که برای انجام وظایفی متفاوت، ولی متکامل، خلق شده اند. وظیفه اموت، شامل مراقبت از خانه و بزرگ کردن فرزندان، و وظیفه ابوت شامل محافظت از خانه، شامل مراقبت از خانه و بزرگ کردن فرزندان، و وظیفه ابوت شامل محافظت از خانه، کسب معاش و مسئولیت های کلی خانواده است.
انجام این دو وظیفه مستلزم وجود اشکال جسمی، روانی و عاطفی متفاوت در مرد و زن است. اسلام این تفاوتها را برای فرهیختاری هر دو جنس ضروری می داند. هر دو نقش، در یک حد، تابع هنجارهای اخلاقی و دینی است، که برای ایفاء آن باید تمام هوش، استعداد، انرژی و توان خود را به کار گیرند. باید خاطرنشان گردد که در صورت ایجاب استعدادهای طبیعی، یا اقتضای ضرورت، مردان و زنان می توانند بدون تعصب نسبت به نقش های اصلی متفاوتی که از سوی خداوند در طبیعت تعیین شده، از این مرزها عبور کرده، وارد قلمرو فعالیت های یکدیگر شوند. در غیر این صورت، قرآن حقوق کامل مدنی را که به زنان عطا کرده، به آنان عطا نمی کرد.
آیا همه مردم برابرند؟
این مطلب بخشی از کل جهان بینی اسلام است و نیازی به توضیح دیگری ندارد. هنگامی که مسلمانان برای انجام مناسک حج به مکه می روند، همه آنها لباس سفید ساده ای می پوشند که برابری آنها را در مقابل خدا نشان می دهد. این لباس ساده، به مثابه کفنی است، که به همین دلیل، بدن اموات را قبل از تدفین، با آن می پوشانند.
حقوق بشر در جمهوری اسلامی ایران
طی دوران حکومت جمهوری اسلامی ایران مجمع عمومی سازمان ملل بجز یکی دو سال، تقریباً همه ساله قطعنامهای در مورد نقض حقوق بشر بوسیله حکومت جمهوری اسلامی صادر کرده است. در آخرین قطعنامه مجمع عمومی سازمان ملل متحد به شماره A/RES/۶۴/۱۷۶ که در فروردین ماه ۱۳۸۹ منتشر شد، این مجمع ایران را در بسیاری موارد محکوم کرد. از جمله در برخورد دولت با معترضان نتایج انتخابات ریاست جمهوری ایران (۱۳۸۸). حکومت جمهوری اسلامی ایران به صورت سختگیرانهای آزادیهای مدنی از جمله آزادی سخنرانی، مطبوعات، تجمعات، انجمنها و آزادیهای شخصی را زیر پا میگذارد و در مسیر آزادیهای مذهبی نیز مانع ایجاد کرده است.
انتخابات آزاد
ایران به عنوان عضو کنوانسیون بینالمللی حقوق مدنی و سیاسی متعهد است بدون هیچ محدودیت بی دلیلی به شهروندانش این امکان را بدهد که به عنوان نامزد از فرصتهای برابر برای رقابت در انتخابات برخوردار باشند. این کنوانسیون کشورهای عضو را ملزم به تضمین بیان آزادانه اراده انتخاب کنندگان میکند. در سیستم انخاباتی ایران صلاحیت کاندیداها باید مورد ارزیابی وزارت کشور و شورای نگهبان که متشکل از ۶فقیه که توسط علی خامنهای رهبر ایران منصوب و ۶حقوقدان که توسط رئیس قوه قضائیه منصوب رهبر به مجلس معرفی میشوند، قرار گیرد. این شورا باید صلاحیت کاندیدها را از جهت التزام عملی به اسلام احراز کند.
بیش از ۴۹ درصد از جمعیت ایران را اقلیتهای قومی تشکیل میدهند. قانون اساسی به همه اقلیتهای قومی حقوق برابر داده و اجازه میدهد زبان اقلیتها در رسانهها و مدارس و برنامههای هفتگی رادیو تلویزیونی به کار برده شود. با این حال اقلیتهای زبانی هیچگاه اجازه استفاده از زبانهای خود را در مدارس نداشتهاند. تعداد اندکی از گروههای اقلیت خواستار جدایی بودند. در عوض، آنها از تبعیض اقتصادی و سیاسی شکایت داشتند. رادیو تلویزیون دولتی برنامههایی به زبانهای مختلف قومی پخش میکند.
جامعههای غیرمسلمان
در هنگام مجلس بررسی نهایی قانون اساسی جمهوری اسلامی، بحث درباره اینکه «آیا دین رسمی کشور باید در قانون اساسی ذکر شود؟» به سود اسلامگرایان شیعه به پایان رسید. در نهایت، اصل ۱۲ قانون اساسی ایران «اسلام و مذهب جعفری اثنی عشری» را به عنوان دین رسمی کشور معرفی کرد و به اینکه دیگر مذهبهای اسلامی همچون حنفی، مالکی، شافعی، حنبلی، و زیدی میتوانند مطابق فقه خود عمل کنند بسنده شد. روحانیون دارای نفوذ در آن هنگام با درخواست نمایندگان جامعههای غیرمسلمان (همچون یهودیان، بهاییان، و زرتشتیان) مبنی بر به رسمیت شناخته شدن دینهایشان به عنوان دینهای رسمی کشور مخالفت کردند و بر این اصرار کردند که نامسلمانان باید مشمول «ذمه» به شمار روند. در نهایت اصل ۱۳ قانون اساسی با تنها ۶ رای مخالف (چهار نمیانده غیرمسلمان و دو نماینده دیگر) به تصویب رسید.
بر طبق این اصل ایرانیان زرتشتی، کلیمی، و مسیحی تنها اقلیتهای دینی شناخته میشوند که در ححدود قانون در انجام مراسم دینی خود آزادند و در احوال شخصیه و تعلیمات دینی بر طبق آیین خود عمل میکنند.
به باور عدهای، ذکر قید «تنها اقلیتهای دینی» در این اصل در نهایت باعث شد تا دیگر جوامع دینی (از جمله بهاییان به عنوان بزرگترین جامعه دینی در ایران پس از مسلمانان) از داشتن حقوق شناخته شده محروم گردند.
بهاییان
حکومت ایران آیین بهاییت را به عنوان انحراف از اسلام و ارتداد میداند و بر خلاف ادیان مسیحیت، یهود و زرتشتی، آن را به رسمیت نمیشناسد. بهاییها در ایران نمیتوانند آزادانه و بدون مزاحمت اعمال مذهبی خود را در محیطهای عمومی انجام دهند.
آذری ها
آذری ها همواره نسبت به تبعیض قومی و زبانی، از جمله ممنوعیت تدریس زبان آذری در مدارس، آزار و اذیت فعالان سیاسی آذری، و تغییر نامهای جغرافیایی آذری اعتراض داشتهاند. در مه ۲۰۰۷ تظاهرات گستردهای در شهرهای آذری زبان ایران در اعتراض به کاریکاتور روزنامه ایران برگزارشد که منجر به دستگیری ۳۰۰ نفر و کشته شدن ۴ نفر از از تظاهرات کنندگان شد. مقامات حکومت ایران عوامل این تظاهرات را به اسرائیل مربوط دانستند. عباس بنایی کاظمی به جرم شرکت در این تظاهرات به ۱۶ ماه زندان محکوم شد.
کردها
در مارس ۲۰۰۶ درگیری کردها با نیروی انتظامی به کشته شدن سه نفر و دستگیری ۲۵۰ نفر منجر شد. درگیریهایی نیز در ژوئن ۲۰۰۵ اتفاق افتاد، و تظاهرات و اعتصاباتی در ژوئیه و اوت ۲۰۰۵ به دنبال کشته شدن یکی از فعالان کرد به دست نیروهای امنیتی رخ داد. به گفته دیده بان حقوق بشر و منابع دیگر، نیروهای امنیتی حداقل ۱۷ نفر را کشتند و تعداد زیاد دیگری را دستگیر کردند.
قوم عرب
پس از ۳ انفجار در سالهای ۲۰۰۵ و ۲۰۰۶ دراستان خوزستان ایران، دادگاه انقلاب با صدور حکمی، اعدام ۱۱ نفر از افراد عرب را در رابطه با بمب گذاریها اعلام داشت. دولت نیروها و دولتهای خارجی را مسئول این خشونتها دانست. برخی از فعالین حقوق بشر اعلام کردهاند که متهمین انفجارها محاکمه منصفانهای نداشتند.
تحصیلات
حکومت ایران تا سال ۱۳۸۳ داوطلبان کنکور سراسری را موظف میکرد تا اعتقادات مذهبیشان را اعلام کنند. در فرم مربوط به ثبت نام فقط گزینههای اسلام، یهود، مسیحیت و زرتشت قرار داده شده بود در نتیجه افراد بهایی فاقد صلاحیت برای تحصیل در دانشگاهها بودند. پس از اینکه این شرط در سال ۱۳۸۳ منتفی شد، دانشجویان بهایی توانستند در کنکور شرکت کنند اما آنها در مراحل بعدی پذیرش و ثبت نام رد شدند تا اینکه در سال ۱۳۸۶ بیش از ۲۰۰ دانش آموز بهایی اجازه یافتند تا در دانشگاههای دولتی تحصیل کنند.
بخشی از فهرست مطالب مقاله حق برابر و نمودهای تبعیض در نظام حقوقی ایران
مقدمه
طرح مساله
ارائه فرضیه
تعریف برابری
گسترش مفهوم برابری در حوزه های حقوق عمومی
شناخت اصل برابری
منابع قانونی اصل برابری
برابری لازمه حکومت مردم سالار
واقعیتهای اصل برابری
اعمال اصل برابری در جامعه
رویکردهای نوین در اعمال اصل برابری
برابری و اختلاف ادیان و نژادها از دیدگاه دین اسلام
تلقی دین اسلام از ادیان دیگر
تلقی دین اسلام از نژادهای دیگر
جایگاه زنان و مردان در دین اسلام
آیا همه مردم برابرند؟
حقوق بشر در جمهوری اسلامی ایران
انتخابات آزاد
جامعههای غیرمسلمان
بهاییان
آذری ها
کردها
قوم عرب
تحصیلات
دستگیری
یهودیان
تحریم بینالمللی مقامات ایرانی به دلیل نقض حقوق بشر
نتیجه گیری
منابع و ماخذ
دانلود مقاله