
چکیده:
در سال 1388 ،آزمایشی به منظور بررسی تاثیر سطوح مختلف منبع نیتروژن بر میزان عملکرد، ترکیبات تشکیل دهنده اسانس و متابولیت های ثانویه گیاه دارویی مرزه به مورد اجرا گذاشته شده از کود اوره به عنوان منبع نیتروژن استفاده شد. سطوح مختلف کودی عبارت از 0-50-100و150 کیلوگرم در هکتاربودند. آزمایش در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی در 3 تکرار به مورد اجرا گذاشته شد. نتایج نشان داد که استفاده از کود باعث افزایش وزن تر و خشک در گیاه دارویی مرزه گردید. بالاترین وزن تر و خشک (93/163 و 31/33 گرم) در تیمار 150 کیلوگرم کود ازت در هکتار مشاهده شد. همچنین بالاترین درصد و بازده اسانس نیز در تیمار 150 کیلوگرم در هکتار کود نیتروژن و کمترین میزان آن در تیمار شاهد مشاهده شد. شناسایی ترکیبات و مقادیر عناصر تشکیل دهنده اسانس توسط دستگاه کروماتوگرافی گازی (GC) و کروماتوگرافی گازی متصل به دستگاه جرم سنجی GC/MS) ) انجام شد. بیست ترکیب در اسانس گیاه دارویی مرزه در تیمارهای مختلف کودی شناسایی شد که عمده ترکیبات عبارتند از کارواکرول گاما- ترپنین ، آلفا- ترپینن و پارا- سیمن بودند. میزان ترکیبات فنلی توسط ماده فولین سیوکالیتو انجام شد و بر حسب میلی گرم گالیک اسید برگرم ماده خشک تعیین گردید. همچنین خاصیت آنتی اکسیدانی گیاه مرزه توسط ماده 2 و 2 دی فنیل - ا- پیکریل هیدرازیل (DPPH) انجام شد و توسط IC50 گزارش گردید. بالاترین میزان ترکیبات فنلی در تیمار 100 کیلوگرم کود نیتروژن در هکتار (56/25 میلی گرم گالیک اسید/ گرم ماده خشک) و کمترین آن در تیمار شاهد(90/23 میلی گرم گالیک اسید/گرم ماده خشک )مشاهده شد. نتایج این آزمایش نشان دادکه استفاده از کود نیتروژن تاثیری بر میزان خاصیت آنتی اکسیدانی گیاه دارویی مرزه ندارد.
مقدمه :
خداوند متعال هیچ چیزی را بدون فایده نیافریده است و در هر مخلوقی حکمتی نهفته است. از جمله نعمت های خداوندی گیاهان دارویی می باشند که از قدیم بشر با آن ها آشنا شده، جهت معالجات بیماران خود مورد استفاده قرار داده است. پیشرفت های علمی و فناوری طی دو دهه اخیر، اهمیت و نقش گیاهان دارویی را در تامین نیازهای بشر به ویژه در حیطه درمان دوچندان ساخته است. امروزه با استفاده ازروش ها و فنون تخصصی، مهمترین مواد و ترکیب های موثر گیاهی شناسایی و در ساخت انواع داروها و ترکیب های شفابخش به کار گرفته می شود (امین،1380). اثرات جانبی داروهای شیمیایی، الزامات زیست محیطی و روند تدریجی گرایش به سوی فراورده های طبیعی سبب شده به گیاهان دارویی توجه بیشتر شود(آزاد بخت،1378). ایران یکی از کشورهایی است که در آن مصرف گیاهان دارویی به صورت سنتی و بومی پیشینه ای طولانی دارد و به دلیل شرایط اقلیمی و جغرافیایی مناسب ، رویشگاه گستره وسیعی از گیاهان دارویی می باشد، که بخشی از آن ها به صورت خام از جمله اقلام صادراتی کشور ما بوده است.این پراکنش به گونه ای است که سبب شده فلور گیاهی ایران بیش از فلور گیاهی تمام اروپا باشد. با وجود مصارف گوناگون گیاهان دارویی در زمینه های صنایع دارویی، غذایی، بهداشتی و آرایشی متاسفانه در کشور ما کمتر به فراوری گیاهان دارویی توجه شده است. درحالی که این موضوع با توجه به تنوع گسترده آن می تواند بخش های گوناگونی از نیروهای متخصص وعلاقه مند را از بخش کشاورزی گرفته تا بخش های میانی و حد واسط و صنعتی مانند بسته بندی گیاهان دارویی، غذایی، بهداشتی و آرایشی را در بر می گیرد و سبب پویایی اقتصادی و اجتماعی مناطق مختلف شهری و روستایی کشور شود. هر چند که حتی در افول استفاده از گیاهان دارویی بسیاری از افراد سنتی در تمام جهان جهت درمان اولیه بیماری های خود از گیاهان دارویی، استفاده نموده اند.
تعداد صفحات : 83
فرمت فایل :WORD
عناوین اصلی (فهرست):
چکیده 1
فصل اول:مقدمه
مقدمه 3
1-1-بخش اول- اهداف پژوهش 7
1-2- بخش دوم- اختصاصات گیاهی 8
1-2-1- جنس مرزه 8
1-2-2- ویژگی های مرزه باغی 9
1-2-3- نیازهای محیطی گیاه مرزه باغی 10
1-2-4- خواص دارویی اسانس و متابولیت های ثانویه گیاه مرزه باغی 10
1-3- بخش سوم- ترکیبات شیمیایی و اهمیت آنها 12
1-3-1- ماهیت اسانس ها و متابولیت های ثانویه 12
1-3-1-1- متابولیسم اسانس در بدن 13
1-3-1-2- محل تولید و ترشح اسانس های گیاهی 14
1-3-1-3- بیوسنتز اسانس ها 15
1-3-2- روشهای مختلف اسانس گیری 16
عنوان صفحه
1-3-2-1- تقطیر با آب 16
1-3-2-2- تقطیر با آب و بخار 17
1-3-2-3- تقطیر با بخار مستقیم 17
1-3-2-4- روش آنزیمی 18
1-3-2-5- روش فشردن در حرارت معمولی 18
1-3-2-6- استخراج به کمک حلال 18
1-3-2-7- استخراج به کمک گازها 19
1-3-2-8- تقطیر تجزیه ای 19
1-3-3- روش GC-MS 20
1-3-3-1- روش گاز کروماتوگرافی (GC) 20
1-3-3-2- طیف سنج جرمی 21
فصل دوم مروری بر پژوهش ها
2-1- مروری بر تحقیقات انجام شده در مورد سایر گونه های جنس مرزه................................25
2-2- تعیین ترکیبات فنلی در گونه های مختلف مرزه 34
2-3- اهمیت ترکیبات فنلی و رابطه آن با خاصیت آنتی اکسیدانی 34
عنوان صفحه
فصل سوم- موادو روشها
2-1- مراحل انجام آزمایش 40
2-1-1- مواد آزمایشگاهی 41
2-2- روش اسانس گیری 43
2-3- جداسازی و شناسایی محتویات ترکیبات اسانس 44
2-3-1- مشخصات دستگاه گاز کروماتوگرافی GC جهت تعیین مقدار ترکیبات تشکیل دهنده...44
2-3-2- مشخصات دستگاه طیف سنج جرمی جهت شناسایی ترکیبات تشکیل دهنده...44
2-4- تعیین ترکیبات فنلی 45
2-5- تعیین خاصیت آنتی اکسیدانی 47
فصل چهارم- نتایج و بحث
4-1- وزن تر و خشک شاخساره گیاه دارویی مرزه 50
4-2- درصد و بازده اسانس گیاه دارویی مرزه 52
4-3- تجزیه کمی و کیفی اسانس 52
4-4- تعیین ترکیبات فنلی در تیمارهای مختلف گیاه دارویی مرزه 53
4-5- تعیین خاصیت آنتی اکسیدانی در تیمارهای مختلف گیاه دارویی مرزه 54
عنوان صفحه
فصل پنجم- نتیجه گیری و پیشنهادات
نتیجه گیری 70
پیشنهادات 70
منابع و مآخذ 71
چکیده انگلیسی 83
دانلود پایان نامه ارشد رشته کشاورزی تاثیر سطوح مختلف نیتروژن بر عملکرد، ترکیبات تشکیل دهنده اسانس، ترکیبات فنولی