لینک پرداخت و دانلود *پایین مطلب*
فرمت فایل: Word (قابل ویرایش و آماده پرینت)
تعداد صفحه :16
بخشی از متن مقاله
اشاره:
در این نوشتار به این پرسشها پاسخ خواهیم داد که چرا غیبت اتفاق افتاد و چه زمانی ظهور رخ خواهد داد؟ در لابلای پاسخ به این دو پرسش، مسائلی چون خشونت های هنگام ظهور و جایگاه آزادی و اختیار بشر در پدیدة ظهور و چگونگی ادارة جهان پس از ظهور مطرح خواهد شد.
پاسخ به این پرسشها و پرسشهای دیگری که پیرامون پدیدة غیبت و ظهور وجود دارد، نیازمند بررسی مبانی غیبت و ظهور است. با روشن شدن مبانی این پدیده، پاسخ پرسشهای گوناگون آن نیز روشن خواهد شد. این نوشتار، در سه اصل به بررسی مبانی پدیدة غیبت و ظهور خواهد پرداخت و سپس بر مبنای اصول یاد شده، پدیدة غیبت و ظهور و برخی مسایل پیرامونی آن را بررسی خواهد کرد.
اصل اول
تغییرناپذیری امامت و ولایت
1-1 طرح خداوند برای ادارة امور جهان
طرحی که خداوند متعال برای «ادارة امور جهان» تنظیم کرده است، نظریة امامت و ولایت است. این نظریه، نه یک نظریة اسلامی که یک نظریة الهی و مورد پذیرش همة ادیان آسمانی است.
شاید تصور شود که تا پیش از رحلت پیامبر اسلام، صلّیالله علیهوآله، دوران نبوت و رسالت جریان داشته است و بعد از آن دوران امامت و ولایت آغاز میشود و لذا نمیتوان ادعا کرد که نظریة امامت و ولایت، طرح همیشگی خداوند برای ادارة امور جهان است، بلکه این نظریه از زمان رحلت پیامبر اسلام، صلّیاللهعلیهوآله، آغاز گردید.
واقعیت این است که نظریه امامت و ولایت در تعارض با رسالت و نبوت نبوده، بلکه با آن قابل جمع است. نبوت و رسالت، مقام گرفتن و ابلاغ کردن وحی هستند و امامت و ولایت مقام اجرای آن. به همین جهت «رسول» و «نبیّ» میتوانند «امام» و «ولیّ» هم باشند، چنانکه درمورد رسول مکرم اسلام، صلّیالله علیهوآله، اینگونه بوده است.
البته در برخی نظریهها ادعا شده که هدف بعثت انبیاء، «خدا و آخرت» بوده و «امامت ناس» جزء مأموریت الهی انبیاء، از جمله نبی مکرم اسلام، صلّیالله علیهوآله، نبوده است. این نظریه هرچند در زمان ما پردازش شده و برای نظریه پرداز آن جدید محسوب میشود ولی ریشه در تاریخ اسلام دارد. نظریة تفکیک میان رسالت و امامت، و محدود ساختن مأموریت انبیا به ابلاغ رسالت، یک نظریة اموی است. معاویه در یکی از نامههایی که به حضرت علی، علیهالسلام، نوشته است، نظر خود را اینگونه بیان میکند:
ألا و إنّما کان محمّد رسولاً من الرسل إلیالناس کافة فبلّغ رسالات ربّه لایملک شیئاً غیره.
بدان که محمد فقط فرستادهای از خیل فرستادگان خدا بهسوی همة مردم بود که رسالت خود را تبلیغ کرد و ولایت و تملّک بر هیچ چیز دیگر نداشت.
همانگونه که معلوم است، معاویه «امامت» رسول خدا، صلّیالله علیهوآله، را انکار کرده است و مأموریت الهی ایشان را فقط ابلاغ رسالت میداند. امّا در مقابل وی حضرت علی، علیهالسلام، قرار دارد که «امامت ناس» را مأموریت الهی پیامبر اکرم، صلّیالله علیهوآله، میداند. آن حضرت در جواب معاویه مینویسد:
والذی أنکرت من إمامة محمد، صلّیاللهعلیهوآله، و زعمت أنّه کان رسولاً و لم یکن إماماً، فإنّ إنکارک علی جمیع النبیّین الائمّة، و لکنّا نشهد أنّه کان رسولاً نبیّأ إماماً، صلّیاللهعلیهوآله .
و امّا اینکه امامت (حضرت) محمد، صلّیالله علیهوآله، را انکار کردی و پنداشتی که او فقط رسول است نه امام، این در حقیقت انکار همة پیامبرانی است که «امام» بودهاند، ولی ما شهادت میدهیم که او هم رسول بود و هم نبّی بود و هم امام.
خلاصة سخن اینکه «امامت ناس» جزء مأموریت الهی پیامبران است و لذا امامت فقط محدود به ائمه دوازدهگانه شیعه نمیشود، بلکه همة انبیای الهی نیز اماماند. البته در شرایط زمانی که ما قرار داریم، براساس نظریه «خاتمیت»، دوران رسالت و نبوت به پایان رسیده و آنچه الان وجود دارد، «امامت» است.
1-2 «ثبات و تغییرناپذیری» طرح امامت
طرح دین برای ادارة امور بشر (یعنی طرح ولایت و امامت) طرحی ثابت و تغییرناپذیر است. شخص امام و ولیّ تغییر میکند، امّا نظریه امامت و ولایت تغییر نمیکند، زیرا امامت و ولایت، همانند توحید و معاد، در زمرة اصول ثابت حیات تکاملی انسان قرار میگیرد و لذا تغییرناپذیر خواهد بود. اینگونه نیست که خداوند متعال با مرور زمان حرف جدیدی و نظر جدیدی و طرح جدیدتر و کارآمدتری برای ادارة امور بشر ارائه کند. تغییرپذیری در حوزة حاکمیت، یا به دلیل غیراصولی بودن موضوع است که با مقتضیات زمان قابل تغییر است و یا بهدلیل نقصان دانش بشری و یا به دلیل تغییر زمینههای انسانی پذیرش حاکمیتها ، امّا نظریة امامت و ولایت، هم از اصول است و هم از یک منشأ بینقص و کمال سرچشمه میگیرد و هم برای سعادت واقعی بشر تنظیم میشود، نه مطابق نرخ روز و میل این و آن، و بههمین جهت ثابت و تغییرناپذیر است.
به بیان دیگر، ادیان الهی حرف آخر و آخرین و متکاملترین نظریه را در همان ابتدا بیان کردهاند و معتقدند که سعادت بشر فقط در این طرح قابل تحقق است و لذا این طرح هیچگاه دستخوش تغییر و تحوّل نشده و نخواهد شد و دقیقاً بههمین جهت است که اولین بشر خاکی امام بود و آخرین آن نیز امام خواهد بود، یعنی بدو و ختم عالم، امامت و ولایت است. این نشان از تغییرناپذیری طرح خداوند برای ادارة امور بشر دارد. اگر این طرح قابل تغییر میبود، میبایست به مرور زمان دگرگون شود و دچار تحوّل گردد، نه اینکه از بدو خلقت تا ختم آن یکسان باشد. یکسان بودن طرح خداوند برای اداره امور بشر و تغییرناپذیر بودن آن در طول زمان، یکی از مسایل مهمی است که در متون دینی به آن اشاره و بلکه تصریح شده است.
امام باقر، علیهالسلام، دراینباره میفرمایند:
والله ما ترک الله أرضاً منذ قبض آدم، علیهالسلام، إلاّ و فیها إمام یهتدی به إلی الله و هو حجته علی عباده، و لا تبقی الارض بغیر حجة لله علی عباده .
به خدا سوگند که خدا از زمان رحلت حضرت آدم، علیهالسلام، هرگز زمین را بدون امامی که مردم را بهوسیلة او بهسوی خود هدایت کند، رها نکرده است. او حجّت خدا است و زمین بدون حجّت نخواهد بود.
در این حدیث تصریح شده است که از آغاز آفرینش، زمین همواره از نعمت وجود امام و حجّت خداوند برخوردار بوده است، و در حدیث دیگری از امام صادق، علیهالسلام، آمده است آخرین کسی که در زمین به دیار باقی رحلت میکند، امام است:
إنَّ آخر من یموت الاءمام.
از این دو حدیث شریف استفاده میشود که بدو و ختم جهان با «امام» است و از دیدگاه خداوند، «امامت» تنها طرح مفید برای ادارة امور جهان، از آغاز تا فرجام آن است.
در پارهای از احادیث نیز حقیقت یاد شده، بهصورت کلی آمده است، یعنی هرچند اشاره به بدو و ختم عالم نشده است، ولی تصریح شده است که زمین در هیچ زمانی بدون حجّت و امام نبوده و نخواهد بود. درهمینباره «عبدالله خداش بصری» میگوید: شخصی از امام صادق، علیهالسلام، پرسید:
تخلواالارض ساعة لایکون فیها إمام؟
آیا زمین لحظهای بدون امام خواهد بود؟
و امام، علیهالسلام، در جواب وی فرمودند:
لاتخلوا الارض من الحق .
زمین از (حجّت بر) حق خالی نخواهد ماند.
و این، یعنی شمول و فراگیری امامت در همة زمانها. همچنین آن حضرت در حدیث دیگری بیان فرمودهاند که جهان، با این عمر طولانی خود، حتی یک روز هم بدون امام نخواهد ماند:.
لاتبقی الارض یوماً واحداً بغیر إمام منّا تفزع إلیه الافمّة.
زمین حتی برای یک روز هم بدون امامی از میان ما که مردم بهسوی او پناه آوردند، نخواهد ماند.
گذشته از این که «امامت» از جنبة زمانی شمول دارد، از جنبة جمعیتی هم شمول دارد، یعنی اجرای طرح امامت و ارسال هدایت گران الهی، متوقف بر وجود جمعیت کثیر نیست، بلکه اگر زمین فقط یک نفر ساکن داشته باشد، خداوند متعال برای او «امام» خواهد فرستاد تا او را در راه تکامل و انسانیت، هدایت و راهبری کند. به بیان دیگر، نظریه اسلام در باب جامعه و حکومت، نظریة (یک بهاضافة یک) تا به (یک به اضافة بینهایت) است. یعنی اگر جامعه از دو نفر تشکیل شده باشد حتماً یکی از آنان امام است. این از قوانین حتمی الهی است. این یکی از تفاوتهای مهم میان طرح امامت و ولایت با طرحهای بشری است. بخشی از احادیث منقول از امام صادق، علیهالسلام، به این جنبه پرداخته است که به برخی از آنها اشاره میشود:
متن کامل را می توانید بعد از پرداخت آنلاین ، آنی دانلود نمائید، چون فقط تکه هایی از متن به صورت نمونه در این صفحه درج شده است.
دانلود فایل
دانلود مقاله کامل درباره مبانی غیبت و ظهور حضرت مهدی علیه السلام
