رتینول یا ویتامین A یکی از ویتامینهای محلول در چربی میباشد. ویتامین A از ترکیباتی به نام رتینوئیدها ساخته میشود که فرمهای فعال ویتامین A هستند و در طبیعت به چند صورت موجود میباشند. در طبیعت موادی به نام پیش سازهای ویتامین A وجود دارد که بتا کاروتن از آن جمله است. بتا کاروتن ترکیبی است که در بدن شکسته شده و به ویتامین A تبدیل میشود.
چون ویتامین A محلول در چربی است جذب آن در رودهها به هضم چربیها بستگی دارد. از این رو کسانی که در هضم چربیها مشکل دارند مثل مشکلات صفراوی ، باید میزان بیشتری ویتامین A دریافت کنند. به دلیل اینکه ، این ویتامین محلول در چربی است و قابلیت ذخیره شدن در کبد و بافتهای چربی را داراست و میتواند در زمان کمبود مصرف مورد استفاده قرار گیرد.
ساختمان شیمیایی
ساختمان شیمیایی
از نظر شیمیایی ویتامین A یک الکل نوع اول پلی اتیلنیک است. زنجیر کربنی آن دارای 4 اتصال دوگانه است که به یک حلقه شش ضلعی به نام بتا یونون منتهی شده است. این حلقه دارای یک اتصال دوگانه بین کربنهای آلفا و بتا بسبت به زنجیر کربنی میباشد. ویتامین A از مشتقات کربورهای ترپنی است و این کربورها خود از پلیمریزه شدن هیدروکربور سیر نشده به نام ایزوپرن حاصل میشوند. این ویتامین دارای تعداد زیادی ایزومرهای هندسی سیس و ترانس میباشد ولی همگی ایزومرهای فوق در طبیعت وجود ندارند و حتی از طریق مصنوعی نیز تولید نشدهاند.
کاروتنها یا پرو ویتامینهای A
کاروتنها از گروه رنگدانههای کاروتنوئیدی مشتق میشوند. کاروتنوئیدها به رنگ قرمز و نارنجی میباشند و از نظر شیمیایی عبارتند از: هیدروکربورهایی با فرمول خام C40H56 که فرمول گسترده آنها از یک زنجیر کربنی که دریک یا دو انتها به یک حلقه 6 ضلعی منتهی شده است. چگونگی واکنشهایی که باعث تبدیل کاروتن به ویتامین A میشود شناخته نشده است.
عملکرد ویتامین A
ویتامین A یکی از ویتامینهای بسیار مهم است و در بسیاری از فعالیتهای حیاتی بدن نقش دارد. از آن جمله: ویتامین A در رشد و نمو مؤثر است. ویتامین A در کیفیت بینایی مؤثر است. ویتامین A نقش اساسی در حفظ بافتهای مخاطی بدن (مثل لایههای مخاطی اندامهای گوارشی) دارد. ویتامین A در دستگاه ایمنی بدن و در تولید مثل مؤثر است. ویتامین A در بدن بوسیله مواد حمل کننده پروتئینی منتقل و به مکانهای مورد نیاز ارسال میشود . در صورتی که فردی کمبود شدید پروتئین داشته باشد مثل کودکان مبتلا به سوء تغذیه شدید ، عوارض کمبود ویتامین A در وی ظاهر میگردد.
اعمال ویتامین A
• ضد شب کوری و ضعف قوه بینایی است و در معالجه بسیاری از اختلالات چشمی مؤثر است.
• مقاومت بدن را در مقابل عفونت مجاری تنفسی زیاد مینماید.
• مدت بیماری را کوتاه میسازد.
• لایه خارجی بافتها و اندامهای بدن را سالم نگاه میدارد.
• برای رشد استخوانهای محکم ، پوست ، مو ، دندانها و لثههای سالم ضروری است.
• در موارد استعمال خارجی به بهبود آکنه ، زرد زخم ، کورک و دمل کمک میکند.
• در معالجه نفخ و اتساع بعضی از اعضای بدن و ازدیاد فعالیت غده تیروئید مؤثر است.
شامل 2 صفحه WORD
دانلود مقاله ویتامین A
